دکتر حمید احمدی: قطر عقب نشینی نمی کند،منتظر میانجیگری باشید

شنبه, 20 خرداد 1396 ساعت 08:53 نوشته شده توسط  اندازه قلم کاهش اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

محمود فرحی/ عربستان سعودی، مصر، امارات متحده عربی و بحرین دیروز قطر را به حمایت از تروریسم و کارشکنی در میان خود متهم نموده و مناسبات دیپلماتیک خود را با دوحه قطع کردند. به همین بهانه گفتگوی کوتاهی با دکتر «حمـید احمـدی» استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران داشته ایم. دکتر احمدی همچنین پژوهشگر ارشد مرکز مطالعات استراتژیک خاورمیانه  نیز بوده و آثار پرتعداد و قابل توجهی درباره جنبش های اسلامی و کشورهای خاورمیانه در کارنامه اش دیده می شود.

زمینه‌های ایجاد تنش بین عربستان و حامیان منطقه‌ای آن با قطر را در چه عواملی می دانید؟

زمینه‌ها و عوامل تنش بین عربستان و قطر از مدتها قبل شکل گرفته است. امّا این که به موضوعات و بهانه های پیشین ضریب زیادی داده و آنها را عامل ایجاد چنین تنش گسترده و غافلگیرکننده ای بدانیم چندان منطقی به نظر نمی رسد. درواقع زمینه‌های قبلی به موضع‌گیری دو کشور در بحث انقلاب‌های عربی یا بهار عربی باز می گردد.قطر از قدیم‌الایام تا حدودی مرکز رفت‌وآمد گروه‌های اسلام‌گرا همچون حماس، اخوان المسلمین بوده است. ولی بحث اصلی به بهار عربی مربوط می شود. روی کار آمدن اخوان المسـلمین در مصر، عربستان سعودی را به شدت نگران کرد. چون ریاض پیروزی محمد مرسی را یک چالش برای خود قلمداد می‌کرد. به‌نوعی در صورت موفقیت اخوان در مصر و تشکیل دولتی با مدل جدید از اسلام سنی، عربستان سعودی دچار چالش می‌شد امّا قطر مشکلی با این رویداد نداشت و از جریان اخوان حمایت می‌کرد. مشکل اولیه بین عربستان و قطر از این موضوع به وجود آمد.

با این حال به نظر می‌رسد موضع‌گیری امیر قطر نسبت به ایران مهم‌تر از زمینه‌های قبلی بوده و اصلاً موضوع تنش بین دو کشور به موضع‌گیری قطر نسبت به مواضع جمهوری اسلامی ایران باز می گردد.

انتظار می‌رفت همچون گذشته کشورهایی مانند پاکستان و اردن حتی در ظاهر امر دنباله‌رو تصمیمات عربستان باشند که درباره قطع رابطه با قطر این اتفاق نیفتاد. تحلیل شما در این زمینه چیست؟

پاکستان و اردن جزء کشورهای خلیج‌فارس نیستند و وابستگی و نزدیکی که بحرین یا امارات نسبت به این موضوع دارند، درباره آنها صدق نمی کند. البته موضع مصر بسیار شگفت‌انگیز است و در جای خود قبل بحث. بر اساس خبرها، پاکسـتان هنوز موضع آشکار و روشنی نسبت به موضوع نداشته است. علت آن‌هم این است که قطر یک کشور مستقل ثروتمند عربی است و نفوذ مالی و جایگاه رسانه‌ای خوبی داشته و حتی ازنظر رسانه‌ای نسبت به عربستان جایگاه بالاتری دارد.

شاید اولویت کشورهایی مانند اردن و پاکستان نباشد که با قطر قطع رابطه کنند. در اردن، قطر دارای نفوذ خوبی از طریق جریانات اسلام‌گرا به ویژه اخوان المسلمین است. به عبارتی پس از مصر، اخوان المسلمین بیشترین حضور را در اردن داشته و اخوانی‌ها در اردن دارای فعالیت خوبی هستند. انقلاب‌های عربی به آنجا سرایت نکرد و تعامل خوبی بین اخوان و جریان عمل اسلامی برقرار است. پادشاهی اردن هم نمی‌خواهد ثبات و آرامش خود را از دست بدهد و باعث اعتراض این جریان های بانفوذ در داخل شود. علت اصلی این که اردن در این بحران دنباله‌رو عربستان نبوده است همین است.

پاکستان هم یک کشور مستقل و بزرگ دنیای اسلام و منطقه آسیای جنوبی است. شاید اعلام موضع نسبت به این بحران از سوی پاکستان باعث کسر شأن برای این کشور شده و انتقاداتی را از سوی دیگر کشورها به همراه داشته باشد. پاکستان در ائتلاف علیه یمن هم شرکت نکرد هرچند به‌صورت غیر رسمی از آن هم نام‌برده شد. حمایت پاکستان از عربستان، بیشتر مایه شگفتی است تا عدم‌حمایت از آن و این برگرفته از دو مؤلفه نفوذ مالی قطر در پاکستان و انتقادات بین‌المللی از این کشور است. دخالت پاکستان برای این کشور به ویژه ازلحاظ پرستیژ بین‌المللی هزینه‌بر خواهد بود و اسلام آباد هم به این امر واقف است.

سناریوهای پیشروی این بحران از دیدگاه شما چه خواهد بود؟

با توجه به اعلام مواضع جدید بازیگران منطقه‌ای و بین‌المللی نسبت به این موضوع، تحلیل در این زمینه سخت است. موضع سرسختانه عربستان و حامیان آن از یک‌سو و عدم عقب نشینی قطر به دلیل خدشه‌دار شدن چهره بین‌المللی این کشور از سوی دیگر باعث پیچیده‌تر شدن این بحران خواهد شد. به هر حال با توجه به موضع‌گیری عربستان،فکر نمی‌کنم قطر عقب‌نشینی کند امّا به‌احتمال ‌قوی شاهد میانجی‌گری‌های خواهیم بود که البته کمی طول خواهد کشید تا اوضاع به حالت عادی برگردد.

منبع: رصد (روزنامه خراسان)

 

 

آخرین ویرایش در شنبه, 20 خرداد 1396 ساعت 10:35
حمید احمدی

حمید احمدی در سال ۱۳۳۶ در شهر مشهد زاده شد. تحصیلات متوسطه را در آنجا و تحصیلات دانشگاهی را در رشته علوم سیاسی در دانشگاه تهران (در رده لیسانس و فوق لیسانس) و دانشگاه کارلتون کانادا (در رده دکترا) به پایان رسانید.

او درسال‌های ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۹ در جایگاه مفسر سیاسی و مترجم مسائل خاورمیانه در مطبوعات فعالیت می‌کرد و مسئو لیت کرسی خاورمیانه در سرویس خارجه روزنامه کیهان را در دست داشت. وی مدیر گروه علوم سیاسی دانشگاه تهران (از بهمن ۱۳۷۷ تا فروردین ۱۳۸۲) بوده و هم اکنون عضو هیئت علمی و استاد تمام دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران و عضو هیاتعلمی نیمه وقت گروه علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران و کارشناس ارشد مسائل خاورمیانه در مرکز مطالعات استراتژیک خاور میانه می‌باشد.

پست الکترونیکی این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

تحلیل راهبردی

سند هفته

طراحی وب سایت وب و تو

تازه ترین اخبار جمهوری باکو

cache/resized/d84c1e5b898abdf792f4831b0635528a.jpg
جواد مهاجری رایزن اقتصادی ایران در باکو از افزایش گردش مالی بین باکو- تلاویو خبر داد. وی نوشت: گردش مالی تجارت بین باکو و اسرائیل برای ده ماه اول 1 میلیارد و
cache/resized/1258e8d06dab0341a08cb1d4e01cc8d4.jpg
با وجود رابطه متشنج بین ارمنستان و جمهوری باکو، روزنامه‌نگاران دو کشور در قالب یک برنامه دوجانبه از کشور همسایه بازدید کردند. آرتیوم یرکانیان، مجری مشهور شبکه
cache/resized/fa77510f3ebad61f7cf5d4ea3eb94bca.jpg
هم زمان با هفته وحدت و سالروز میلاد پیامبر اعظم (س) و البته بدون هیچ گونه اشاره رسمی به این مناسبت ، الله شکور پاشازاده ، رییس "اداره مسلمانان قفقاز" که متولی
cache/resized/5fe79291104c87ac0166ae5a812a84a9.jpg
  خبرگزاری یوراسیا گزارش کرده است درحالی‌که که پنتاگون نسبت به کمک‌ها نظامی به کشورهای حاشیه دریای خزر منفعل است، آمریکا با جهشی دو‌برابری کمک نظامی خود را به
cache/resized/2c41e59742ad89e5ee0201353053f20a.jpg
پایگاه اینترنتی "مدرن" جمهوری باکو از کاهش مهاجرت زنان روسپی این کشور به دبی بر اثر افزایش سفر  گردشگران عرب به باکو خبر داد. به گزارش آذریها، سایت مدرن نوشت
cache/resized/a2917bb089e5d7e6d8233068fb96158a.jpg
به گزارش رسانه ها، روسای جمهوری فرانسه و فدراسیون روسیه در آخرین دیدار خود در پاریس پیرامون مناقشات منطقه ای در بالکان و ناگورنور- قراباغ به مذاکره پرداختند.
cache/resized/f74e0586be9b879a46faa126805b91ab.jpg
باکو شناورهای ساخت رژیم اسرائیل و مستشاران تسلیحاتی این رژیم را برای ساخت و استفاده از شناورهای متعلق به نیروی محافظت ساحلی مرزبانی دولتی در خزر مستقر کرده
cache/resized/639cc052e5b9299799dbba048b9bdf00.jpg
به گزارش وزارت دفاع جمهوری باکو، یک سرباز این ناحیه،حین تجسس و ورود غیرقانونی به حریم سرزمینی جمهوری قراباغ کوهستانی کشته شده است. این درجه دار جمهوری باکو در
cache/resized/c0d8b7195f9bf0f412583f524e61b3f8.jpg
به گزارش "ورزش سه"، زهرا نعمتی که فردا باید برای کسب مدال برنز رقابت های قهرمانی جهان تیراندازی با کمان معلولین در هلند تلاش کند، گویا پیشنهادی را از سوی
cache/resized/7156184b37e401decbb7ae74684c0871.jpg
نمایندگان سازمان نظامی "ناتو" با حضور در دریای خزر، ارزیابی اجرای معیارهای ناتو در واحدهای نیروی دریایی جمهوری باکو  در خزر را  تمرین  کردند . به گزارش پایگاه
cache/resized/bc0754eead09946cec6412aae33a42e8.jpg
یئودا آبراموف عضو شورای سیاست گذاری حزب حاکم جمهوری باکو در پاسخ به این پرسش که چرا علیرغم روابط حسنه دولت باکو با رژیم اسراییل هنوز این کشور سفارت خانه ندارد؟
cache/resized/f5531f484448d9f3a9e5f61ac51e20a5.jpg
وزیر امور خارجه ارمنستان از اسراییل خواست به جمهوری باکو سلاح نفروشد. به گزارش پایگاه اینترنتی " آخار" سهراب مناتساکانیان در گفتگو با شبکه " کان نیوز" گفت : "