باکو-ایروان؛ ضرورت خویشتن‌داری/محسن پاک آیین

دوشنبه, 19 تیر 1396 ساعت 06:26 نوشته شده توسط  اندازه قلم کاهش اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

حمله توپخانه‌ای ارتش ارمنستان به روستای مرزی آلخانلی در جمهوری آذربایجان در تاریخ سیزده تیرماه و جان باختن یک زن پنجاه ساله و نوه دو ساله وی، موجب تشدید تنش بین باکو و ایروان گردید. اگرچه حمله به مناطق غیرنظامی توسط ارمنستان، با محکومیت جهانی و منطقه ای مواجه شد، اما وزارت دفاع آذربایجان اعلام کرد که این جنایت بی پاسخ نخواهد ماند. متعاقبا ارتش جمهوری آذربایجان، در یک اقدام تلافی‌جویانه، مواضع واحدهای نظامی ارمنستان مستقر در منطقه مورد مناقشه قره‌باغ را مورد هدف قرار داد. این اتفاق نشان داد که بار دیگر تنش در منطقه مورد مناقشه قره باغ بین جمهوری آذربایجان و ارمنستان تشدید شده و خطر ناامنی منطقه را تهدید می‌کند.

مناقشه قره‌باغ، یک معضل مزمن و نهادینه شده در منطقه است. این مناقشه از سال 1988 آغاز شد و زمانی که در سال 1993 نیروهای ارمنستان ، هفت شهرستان جمهوری آذربایجان را اشغال کردند، مناقشه تشدید گردید. اگرچه تاکنون هیچ کشوری دولت خودخوانده قره باغ را به رسمیت نشناخته و چندین قطعنامه سازمان ملل برای رفع اشغال اراضی آذربایجان صادرشده ، اما هنوز این مناقشه لاینحل مانده است.

گرچه ایروان و باکو، گروه مینسک سازمان امنیت و همکاری اروپا را به عنوان میانجی انتخاب کرده اند، اما متاسفانه این گروه با محوریت آمریکا ، روسیه و فرانسه از سال 1997 میلادی تاکنون اقدام مثبتی در جهت حل مناقشه قره باغ و ایجاد ثبات و امنیت در قفقاز جنوبی صورت نداده است. در حادثه اخیر نیز گروه مینسک تنها از نقض آتش بس در منطقه قره باغ ابراز نگرانی کرده و تعهد طرفین مناقشه درباره خودداری از حمله به شهروندان غیر نظامی را یادآور شده است.

کم تحرکی گروه مینسک به عنوان میانجی رسمی مناقشه قره باغ وعدم واکنش جدی به اقدامات تحریک کننده از سوی طرف های درگیر، می تواند موجب تشدید تنش شده و آتش جنگ دیگری را در این منطقه روشن نماید. اجماع جهانی و منطقه بر این استوار است که مناقشه قره باغ راه حل نظامی ندارد و ادامه مذاکرات راه درست جهت رسیدن به صلح و برقراری آشتی واقعی می باشد . 

ورود کشورهای منطقه و سازمان همکاری های اسلامی برای کمک به گروه مینسک یک گزینه مناسب است و می تواند مورد توجه قرار گیرد. در میان کشورهای منطقه، شاید ایران وجاهت و ظرفیت بیشتری برای کمک به حل مناقشه داشته باشد. تهران از همان آغاز مناقشه سعی کرد با حفظ روابط رسمی خود با باکو و ایروان و گفتگو با طرفین درگیر، به حل مناقشه کمک نماید. ایران به هیچ وجه به ایجاد یک منازعه نظامی در نزدیکی مرزهای خود علاقه مند نیست و همواره سعی کرده تا طرفین را به خویشتن داری دعوت کند.

امروز کشورهای قفقاز جنوبی و بخصوص جمهوری آذربایجان به سرعت در حال توسعه هستند و هر اقدام تحریک آمیز که موجب تشدید تنش گردد، نه تنها موجب ناامنی در منطقه بلکه مانعی برای توسعه کشورهای حوزه قفقاز خواهد بود. راه حل عادلانه مناقشه قره باغ که مبتنی بر حفظ تمامیت ارضی کشورهای منطقه و عدم تغییر مرزهای جغرافیائی است، در صورت ادامه مذاکره امکانپذیر خواهد بود. طولانی شدن مناقشه نه به نفع طرف های درگیر و نه به نفع امنیت منطقه است و باکو و ایروان باید با خویشتن داری و پرهیز از درگیری نظامی، حل و فصل بحران را از طریق مسالمت آمیز پیگیری کنند.

محسن پاک آیین

محسن پاک آیین، دیپلمات و پژوهشگر سیاست خارجی

پست الکترونیکی این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

تحلیل راهبردی

سند هفته

طراحی وب سایت وب و تو

تازه ترین اخبار جمهوری باکو

cache/resized/420f30335896657222212953a3930f7a.jpg
شاهين مصطفي اف، وزير اقتصاد جمهوري باکو اعلام کرد انگليس با 27 ميليارد دلار ،  نخستين سرمايه گذار خارجي در این کشور است. به گزارش خبرگزاري آپا، شاهين مصطفي اف
cache/resized/2590483ca923ce06d1f83a7f5478522c.jpg
الهام اسماعيل، مامور پيشين امنيتي و کارشناس امور سياسي و امنيتي در رسانه ها، با انتشار تحليلي در پايگاه اينترنتي « مدراتور» به دولت اين کشور پيشنهاد کرد براي
cache/resized/5eb0da8f0b5a3d8f9e3b629bc8304cf0.jpg
ميانجيگران صلح قره باغ در آنکارا  با مولود چاووش اوغلو، وزير خارجه ترکيه ديدار کردند. به گزارش «آذ ويزيون»، وزيرخارجه ترکيه در توييتر خود خبر داد با  ايگور
cache/resized/fda828f0c1d3e104ab04fe59b4b71bba.jpg
روزنامه يني مساوات در گزارشي در خصوص کاهش اختيارات «اداره مسلمانان قفقاز» و افزايش اختيارات «کميته دولتي امور گروه هاي ديني » نوشت : « (جمهوري) آذربايجان مدل
cache/resized/8ba284a9527adbfeac5051973c871f95.jpg
خبرگزاري آذرتاج خبر داد هياتي از مديران 15 مدرسه باکو ، در چارچوب «طرح هاي توسعه» وزارت آمورش اين کشور  به اسرائیل سفر  و با مقامات وزارت آموزش آن ديدار و
cache/resized/00970ad0a29217d84b83edde0a53663a.jpg
  الهام علي اف ، رييس جمهوري باکو که براي حضور در نشست «شوراي آنتلانتيک شمالي» ناتو به بروکسل سفر کرده است، با يان اشتولتنبرگ، دبيرکل ناتو ديدار کرد. در اين
cache/resized/26085e3d1afcdf54a912437f15f1facc.jpg
ترکيه به منظور افزايش سهم خود در اقتصاد منطقه نخجوان، تعرفه گمرکي براي کالاهاي کشاورزي و صنعتي توليدي «جمهوري خودمختار نخجوان» جمهوري باکو را لغو کرد.به گزارش
cache/resized/fc4c1f2a1a477c90341f00c70b7a7e1f.jpg
در جريان سفر هيأتي از رژيم صهيونيستي به جمهوري آذربايجان، يادداشت تفاهم همکاري ميان شهر «غَبَله» جمهوري آذربايجان و شهر  « يقنعم» در شمال فلسطين اشغالي امضاء
cache/resized/dfc0b2bbf24a39f5e2da5f7926ab9343.jpg
وزارت دفاع جمهوري باکو در واکنش به گزارش رسانه هاي ارمنستان مبني بر استفاده نيروهاي ارتش جمهوري باکو از سيستم موشکي «اسپايک» خريداري شده از رژيم صهيونيستي در
cache/resized/f6852508428a4e5d48ad28a9269a33f2.jpg
رسانه های خبری از سفر رهبران جمهوري قراباغ کوهستاني به بروکسل و برگزاري همايش «همکاري آرتساخ و اتحاديه اروپا» در بروکسل خبر داد. به گزارش آذریها به نقل از
cache/resized/a59a9ff63930de47fc620f8bace72c67.jpg
  پل گوبل، تحليلگر سيا و مشاور پيشين وزير امور خارجه آمريکا در امور خلق هاي شوروي سابق ، در گفتگو با پايگاه اينترنتي «آخار » گفت : «مسکو تا وفاداری باکو را 
cache/resized/82552c743d6192d836a370d3249cd267.jpg
آکادمي علوم جمهوري باکو از يافته شدن دو نسخه دستنويس از اشعار عمادالدين نسيمي، شاعر  ايراني قرن هشتم هجري شمسي، در کتابخانه ملي آنکارا خبر داد.  پايگاه