تدریسِ زبان مادری یا تدریس به زبان مادری/رضا کدخدازاده

شنبه, 01 ارديبهشت 1397 ساعت 10:39 نوشته شده توسط  اندازه قلم کاهش اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

 

ستاره صبح: در ایران برخی که نام خود را فعال زبان مادری (کذا) گذاشته‌اند، با لطایف‌الحیلی به‌خوبی توانسته‌اند در ذهن و نگرش بسیاری از مردم -به‌ویژه اقوام غیرفارسی زبان- این مساله را جا بیندازند که «تدریس به زبان مادری» همان «تدریسِ زبان مادری» است و برای تحقق آن باید تلاش کرد. البته از برخی افراد که اتفاقاً تفاوت این دو را خوب می‌دانند و با اهداف خاصی هست که سعی می‌کنند این دو گزاره را یکی جلوه ‌دهند نیز نباید غافل شد. اما غالب افرادی که دچار این اشتباه می‌شوند از سر ناآگاهی و کم‌اطلاعی است. شوربختانه اینکه این ناآگاهی، گاهی از سوی افرادی رخ می‌دهد که خود در جایگاه نظارت، اجرا و حتی طراحی و تصویب قانون قرار دارند.

می‌طلبد که حداقل این دست افراد -فی‌المثل نمایندگان مجلس که کار اصلی‌شان با قانون است- در برخورد با متون و نصوص دقت بیشتری داشته باشند. آخرین مورد از این بی‌دقتی نسبت به یک نص قانونی، از سوی نماینده مردم محترم اردبیل، نمین، نیر، سرعین در مجلس شورای اسلامی و سخنگوی کمیسیون عمران مجلس اتفاق افتاد. جایی که ایشان در گفت‌وگو با خبرگزاری «خانه ملت» از تدوین طرح تدریس به زبان مادری در مدارس کشور خبر داد و مدعی شد «اصل پانزدهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران با صراحت تحصیل اقوام کشور به زبان مادری در کنار زبان فارسی در مدارس را آزاد عنوان می‌کند».

ابتدا لازم است از اینکه مسائل و مشکلات حوزه‌ی عمران در کشور به‌طور کامل حل و فصل شده و برای سخنگوی کمیسیون این حوزه در مجلس، به قدری فراغت حاصل شده که پیگیر یک بحث فرهنگی شود، خدا را شکر کنیم! حال به این موضوع بپردازیم که آیا اصل 15 قانون اساسی را اساساً می‌توان به‌گونه‌ای تفسیر کرد که از آن بتوان «تدریس به زبان مادری» را استخراج کرد.

اولین و بهترین کار در این راستا این است که خودِ نص اصل 15 قانون اساسی را یک بار با دقت بخوانیم: «زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این زبان و خط باشد ولی استفاده از زبانهای محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‏های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد است.» واقعاً آیا متنی به این صراحت نیازی به این دارد که آن را با تفاسیر شاذ، تفسیر به‌رای کرد؟! اینکه قانونی صراحتاً تاکید می‌کند متون و کتب درسی «باید» با خط و زبان فارسی باشد، اما نماینده قوه‌ی مقننه کشور آن‌را به‌گونه‌ای کاملاً معکوس تفسیرش می‌کند، به فاجعه پهلو نمی‌زند؟!

این نوشتار پیش‌فرضش را بر این مهم بنا می‌گذارد که قطعاً این نماینده محترم، از سر ناآگاهی این تفسیر غلط از اصل 15 را ارائه داده و مسائلی مانند جمع کردن رای از طریق تحریک احساسات قومیتی -با توجه به نزدیک شدن به ایام انتخابات آینده مجلس-، تحریک شدن وی از سوی جریاناتی با نیات خاص، سرپوش گذاشتن بر مشکلات حوزه نمایندگی خود و مواردی از این دست، هرگز تاثیری در اظهارات او نداشته است. تاکید نگارنده بر عدم آگاهی «صدیف بدری» نیز در همین مصاحبه اخیر وی قابل مشاهده است؛ آنجایی که این نماینده مجلس ابتدا اظهار می‌کند با اجرای طرح مد نظر ایشان، «شاهد تدریس به زبان مادری در مدارس کشور خواهیم بود»، اما در ادامه نیز در اظهارنظر متناقضی می‌گوید «امیدوارم با تصویب و اجرایی شدن طرح، شاهد تدریس ادبیات زبان‌های مادری کشور در نقاط مختلف کشور باشیم.»

همین تناقض در اظهارات بدری نشان می‌دهد که متاسفانه در بالاترین سطوح تصمیم‌گیری در کشور، آگاهی کافی در مورد تفاوت و آسیب‌های این‌همانی «تدریس به زبان مادری» و «تدریس زبان مادری» وجود ندارد و «به» را در این گزاره یک حرف اضافه‌ی مطلق و بی‌تاثیر می‌پندارند!

لازم به ذکر است که این نوشتار صرفاً در نقد عدم آگاهی یک نماینده مجلس نسبت به قانون اساسی کشور بود و نیازی به اطاله کلام نیست که با توجه به مجموع شرایط ایران باید گفت: تدریسِ زبان اقوام؛ آری، تدریس به زبان اقوام اما خیر!

 

رضا کدخدازاده

رضا کدخدازاده، روزنامه نگار و نویسنده، کارشناس ارشد آسیای مرکزی و قفقاز، پژوهشگر مطالعات اقوام.

پست الکترونیکی این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

تحلیل راهبردی

سند هفته

طراحی وب سایت وب و تو

تازه ترین اخبار جمهوری باکو

cache/resized/639cc052e5b9299799dbba048b9bdf00.jpg
به گزارش وزارت دفاع جمهوری باکو، یک سرباز این ناحیه،حین تجسس و ورود غیرقانونی به حریم سرزمینی جمهوری قراباغ کوهستانی کشته شده است. این درجه دار جمهوری باکو در
cache/resized/c0d8b7195f9bf0f412583f524e61b3f8.jpg
به گزارش "ورزش سه"، زهرا نعمتی که فردا باید برای کسب مدال برنز رقابت های قهرمانی جهان تیراندازی با کمان معلولین در هلند تلاش کند، گویا پیشنهادی را از سوی
cache/resized/7156184b37e401decbb7ae74684c0871.jpg
نمایندگان سازمان نظامی "ناتو" با حضور در دریای خزر، ارزیابی اجرای معیارهای ناتو در واحدهای نیروی دریایی جمهوری باکو  در خزر را  تمرین  کردند . به گزارش پایگاه
cache/resized/bc0754eead09946cec6412aae33a42e8.jpg
یئودا آبراموف عضو شورای سیاست گذاری حزب حاکم جمهوری باکو در پاسخ به این پرسش که چرا علیرغم روابط حسنه دولت باکو با رژیم اسراییل هنوز این کشور سفارت خانه ندارد؟
cache/resized/f5531f484448d9f3a9e5f61ac51e20a5.jpg
وزیر امور خارجه ارمنستان از اسراییل خواست به جمهوری باکو سلاح نفروشد. به گزارش پایگاه اینترنتی " آخار" سهراب مناتساکانیان در گفتگو با شبکه " کان نیوز" گفت : "
cache/resized/ca0cda489279ce1bab0723d51f8756d5.jpg
به گزارش وب سایت خبری- تحلیلی آذریها، گروهی از رسانه های مهم اسرائیل طی سفری به باکو، به بررسی مناسبات دو کشور پرداختند. به گزارش آذرتاج (خبرگزاری رسمی)، هیات
cache/resized/7270ed6a873b85592a9ae1bd4ddc3339.jpg
روزنامه ینی مساوات طی مطلبی بر علیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اتهاماتی علیه این نیروی نظامی مطرح کرد. به گزارش وب سایت خبری- تحلیلی «آذریها» نشریه ینی
cache/resized/b240717036a81ef6208caf8d330d2333.jpg
گروهک موسوم به کانون به اصطلاح آذربایجان واحد با دعوت از گروههای تجزیه طلب و معاند ایرانی به باکو، نشستی تحت عنوان « اولین همایش آذربایجان واحد» برگزار کرد.
cache/resized/91dc85bdaba8c27a092a21bf92681ba6.jpg
  "دادگاه حقوق بشر" اروپا دولت جمهوری باکو را به پرداخت 24 هزار یورو جریمه بخاطر نقض حقوق سردبیر پیشین نشریه "صدای تالش" محکوم کرد. به گزارش پایگاه اینترنتی
cache/resized/7a5e93dfb94d6b0b22599416ff2c666c.jpg
بنا بر تصمیم دولت ارمنستان کلیه کسانی که طی سال‌های 1988 الی 1992 میلادی/1367 الی 1371، مجبور به ترک خانه‌های خود در جمهوری  باکو شده و به تابعیت جمهوری
cache/resized/025ded0b1262f74a1b9ab782f8bc61ad.jpg
میرزا حسنعلی اغلو تحلیلگر باکویی در یادداشتی از رویکرد ضدایرانی حزب مساوات به ویژه در میتینگ اخیر این حزب که به بهانه تنش در ناگورنو- قراباغ برگزار شده بود،
cache/resized/0d775c3718c0a3ff1d85a5c8578870b2.jpg
تعدادی از شهرداران فرانسه طی سفر به ارمنستان از جمهوری قراباغ کوهستانی دیدار کردند. به گزارش آذریها، وزارت امور خارجه باکو این اقدام را محکوم کرده است. سخنگوی