مشی راهبردی پان ترکیسم در ایران:حزب غیرقانونی؛ فعالیت قانونی

چهارشنبه, 10 مهر 1398 ساعت 08:43 نوشته شده توسط  اندازه قلم کاهش اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

اکنون همه می دانیم که جریان قومی در آذربایجان از دهه ها پیش به یک تقسیم کار عملیاتی عمده در فعالیت سیاسی دست زده است. این تقسیم کار ملهم از تئوری های مبارزاتی لنین و بلشویک های روسیه است که به واسطه حزب توده به جریان قومی در آذربایجان منتقل شده است. خوانش درست این استراتژی است که کلید حل بسیاری از پرسش ها پیرامون چرایی نفوذ جریانات قومی در لایه های سیاسی و عدم مرزبندی و یا تعیین نسبت گروههای به اصطلاح داخل چارچوب آنها با گروههای برانداز می شود. این استراتژی به مشی مبارزاتی جریان اخیر باز می‌گردد که مانند هر جنبش قومی دیگر متأثر از مارکسیسم- لنینیسم است.

لنین «ترکیب مبارزه مخفی و علنی» را برای تمامی احزاب کمونیست جهان توصیه می‌کرد. از این منظر، همه آنها باید دارای یک بال مخفی و یک بال علنی باشند. تجربه حزب توده در ایران نیز نشان می­دهد که هرگاه این حزب فرصت فعالیت پیدا کرد، به ایجاد سازمان مخفی افسران ارتش جهت کودتای احتمالی دست زد و با تأسیس احزاب و جمعیت های «اقماری» به نام های زیبای دموکراسی، انجمن ضد فاشیسم و... فعالیت کرده است. سازمان مخفی افسران حزب توده پس از انقلاب اسلامی مشتمل بر بیش از 110 افسر عالی رتبه می شد که برخی از آنها عضو ستاد مشترک ارتش نیز بودند. سازمان مجاهدین خلق نیز در برهه ای خاص به این استراتژی روی آورد. افرادی مانند کلاهی،عباس زیباف و ... محصول این فعالیت ها بودند.

لنين در مقالۀ «حزب غير قانونی و فعاليّت قانونی» توضيح می دهد که «رهبری» فعاليّت قانونی و علنی حزب بايد به دست هسته های غيرقانونی آن باشد. بدينسان حزب در مجموعۀ فعاليّت‌های خود، هم فعاليّت قانونی می‌کند و هم فعاليّت غيرقانونی، هم کار انقلابی يعنی تبليغ و ترويج انقلاب می‌کند و هم مبارزه برای اصلاحات. در برخی از اين فعاليّت‌ها ممکن است نتوان همۀ شعارهای انقلابی را مطرح کرد، مثلاًً اگر حزب یا جنبش در «مجلس» نمايندگانی داشته باشد، اين نمايندگان نمی توانند در آنجا شعار «سرنگونی» بدهند، اما آنها می‌توانند و بايد محکم ترين و گسترده ترين افشاگري‌ها را بر ضدّ طبقات حاکم و دولت انجام دهند و بدين ترتيب به بيداری و مبارزه جویی توده ها کمک کنند، يا مانع تصويب لوايح و قوانين ارتجاعی (از منظر خود) شوند.

 وی در کتابی دیگر با انتقاد از کمونیست های آلمانی که اعتقاد داشتند نباید در پارلمان بورژوازی مشارکت کرد، می نویسد:

«تا زمانی که شما توان برچیدن بساط پارلمان بورژوایی و هر یک از گونه های دیگر موسسات ارتجاعی را ندارید، موظف اید در این موسسات مشارکت کنید».[1]

لنین اهميت بسيار زيادی برای «تکيه گاه های قانونی» و «پوشش‌های قانونی» در روند مبارزاتی سرنگونی رژیم ها بورژوایی قائل است و آنها را محمل و حامل ايده های انقلابیِ هسته های غيرقانونی (=حزب انقلابی) به درون توده ها می داند و در شرايط معين اين تکيه گاه‌ها را عامل گسترش نه فقط ايده های حزب و افزايش نفوذ آن، بلکه توسعۀ سازمان و نفوذ مادی آن هم به حساب می آور.

به همین نسبت حرکت قومی در آذربایجان به اشکال مختلف سعی در نفوذ دادن عناصر و افراد وابسته به خود در ارگان های مختلف و حساس کشور دارد. اولویت نخست این استراتژی نفوذ دستگاههای حساس دستکم در سطح استانی و اگر شد سطح ملی است.

همچنین آنها می دانند که نفوذ در بدنه دانشگاهی کشور در نهایت منجر به نفوذ در بدنه تصمیم سازی و سیاست گذاری خواهد شد. بنابراین پروژه نفوذ همه جانبه در دستگاههای حساس کشور ولو از طریق غیرمستقیم و اشاعه گفتمان در دستور کار میان مدت جریان قومی قرار دارد.

آنچه هم اکنون در مجلس شورای اسلامی و شورای شهر در حال رخ دادن است بخشی از این پروژه نفوذ است. در این صورت‌بندی، کلیت جریان قومی به دو بخش مخفی (غیرقانونی) و علنی یا قانونی تقسیم بندی شده است. بدنه قانونی این حرکت، در واقع سپر و ضربه‌گیر در برابر حاکمیت و در برخورد با بدنه غیرقانونی ِ تجزیه طلب- برانداز است.

تجربه ای که نمود اخیر آن از سال 2007 تا 2014 در ترکیه روی داد برای مطالعه این روند حایز اهمیت است. در این سال حدود بیست نفر از اعضای حزب صلح و دموکراسی که یکی از احزاب اقماری پ.ک.ک در حوزه مبارزه قانونی محسوب می شدند وارد مجلس شدند. نامزدهای این حزب به دلیل وجود آستانه رأی ده درصدی در قانون انتخابات ترکیه، قادر به کسب آرای مورد نیاز نبودند بنابراین هر یک به صورت مستقل در مناطق خود رأی آورده و پس از ورود به پارلمان به صورت یک «فراکسیون کُردی» عمل کردند. این نمایندگان و فعالیت های آنها که تحت قیمومت «عبدالله اوجالان» قرار داشتند، اهمیت فوق العاده ای در پیشرفت و رسمیت یافتن جنبش واگرای کُرد در ترکیه داشتند. تجربه ای که بلافاصله به ایران نیز منتقل شد و از سوی جریان قومی در آذربایجان به عنوان یک الگو در دستور کار قرار گرفت.

بال قانونی جریان های غیرقانونی و تجزیه طلب، در قالب فعالیت های به ظاهر غیر سیاسی و فرهنگی، تندترین شعارهای انقلابی را سر می دهند و در پایان منظورهای واگرایانه خود را نیز القاء می کنند. آنها بر این باور اند که میتوانند با این تاکتیک اولا «حاشیه امن» برای خود ایجاد کنند و از سوی دیگر با تطبیق کدهای سیاسی خود با کدهای سیاسی هسته نظام سیاسی به آن نزدیک شده و اهداف خود را پیاده کنند.

البته همانطور که لنین اشاره کرده است، کسی از آنها انتظار ندارد که شعارهای حدااکثری بدهند. انتظاری که از آنها می رود «ریل گذاری» برای بقیه و عادی سازی واگرایی است. آنها نیروها را برای پیوستن به هسته غیرقانونی حزب / نهضت آماده می کنند و در عین حال نسبت خود را به عناصر غیرقانونی مبهم نگه می دارند تا در صورت مسئله دار شدن در داخل به بال غیرقانونی آن ملحق شوند. این یک تقسیم کار عملیاتی عمده در میان جریان های پان ترکیسم و پان عربیسم است.

وظیفه تحلیلگر استراتژیک شناخت این حربه های مبارزاتی و تفکیک بین آنها است. این دو گروه «مکمل استراتژیک» یکدیگر اند نه رقیب هم و در طول یکدیگر فعالیت می‌کنند نه معارض همدیگر. آنها جایگرین هم نیستند بلکه لبه های یک قیچی هستند که از داخل و خارج «امنیت ملی» و قانون اساسی را پاره می کند. ممکن است آنها تفکیک های فریبنده ای مانند هویت طلب- تجزیه طلب برای خود قائل باشند ما این تفکیک ها یک دام ِ دانه نما برای تحلیلگران استراتژیک است تا دچار سردرگمی و اشتباه محاسباتی شوند و در برابر جریان های پوششی ( بال قانونی ِ جنبش غیرقانونی) دچار تردید و اشتباه شوند. به این ترتیب یک حزب/ حرکت غیرقانونی موفق می شود «فعالیت» قانونی را در جامعه پیش ببرد بدون اینکه مزاحمتی برای آن درست شود.

در تئوری های تشکیلاتی لنین کارویژه شاخه علنی این است که با استفاده از آزادی های سیاسی تظاهر به اعتدال و میانه روی نماید (مانند احزاب سوسیال دموکرات و یا نمونه موردی حزب صلح و دموکراسی نزدیک به پ.ک.ک در ترکیه) اما گروه مخفی همه آرمان های مارکسیستی ( در اینجا تجزیه طلبانه) را به صورت کامل پیگیری و تبلیغ می‌کند.

 

جدایی طلب، فدرالیست، هویت طلب| ده دلیل در رد این تقسیم بندی

 



[1] .ولادمیر لنین، بیماری کودکی چپ گرایی در کمونیسم، ترجمه محمد پورهرمزان، انتشارات حزب توده، 1387

تحریریه آذری ها

پست الکترونیکی این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

تحلیل راهبردی

سند هفته

طراحی وب سایت وب و تو

تازه ترین اخبار جمهوری باکو

cache/resized/51a23a143e0fc4a33e2861cf04476dbd.jpg
صورت حسین اف، نخست وزیر اسبق و از فرماندهان نظامی فعال در جمهوری آذربایجان در سال های 1992 و 1993 گفت کمک های نظامی که برای عملیات نجات اهالی خوجالی فرستادم،
cache/resized/d6b91a76018c95e2aeeefc4d4afce11e.jpg
 تحلیلگر جمهوری آذربایجان گفت :«پس از فروپاشی شوروی، ایران کمک های نظامی و سیاسی و مادی در اختیار جمهوری آذربایجان قرار داد. » زرتشت علیزاده در گفتگو با
cache/resized/8d0838ac58887c7dbbeffe70cc874790.jpg
نشست سالانه آیپک 2020 روز گذشته با حضور یک نماینده از کابینه جمهوری باکو برگزار شد. به گفته روزنامه اورشیلم پست جمهوری باکو اولین کشور مسلمان و شیعه ای است که
cache/resized/9448ecff0e1dc061664468a2d5f388ac.jpg
یک کارشناس اقتصادی جمهوری باکو درباره تاثیرات منفی کاهش تجارت این کشور با ایران بخاطر بیماری کرونا ابراز نگرانی کرد.   "ناطق جعفرلی" کارشناس اقتصادی در گفتگو
cache/resized/5f6848684e8e2e8537a29d5633d9b242.jpg
« حاکمیتی که یکی از پایه های استقرارش وقوع رویداد 20 ژانویه است، هیچ میلی به تحقیق و روشن شدن علل واقعی این رویداد ندارد و طبیعی است که خودش را افشاء نمی کند»
cache/resized/246c35944a33c2de86088f9d222b736b.jpg
به گزارش پایگاه اینترنتی مدراتور در باکو، مراسم تاسیس نمایندگی این سازمان در اسراییل با حضور 22 نفر برگزار و گرمان حسین اف به ریاست این نمایندگی برگزیده شد.
cache/resized/5ca1eed69bf0adb7b8f1b3783cef4d72.jpg
  یک کارشناس مسایل امنیتی آمریکا گفت اسراییل در جمهوری آذربایجان هواپیماهای نظامی مستقر کرده است. به گزارش سایت خبری- تحلیلی آذریها به نقل از شبکه افق گوردن
cache/resized/a4b93585cf396192fea22967ba9abafe.jpg
رجب صفروف، کارشناس مسایل سیاسی روسیه در گفتگو با برنامه تحلیلی "عصر" شبکه تلویزیونی افق گفت : « گسترش فوق العاده روابط اسراییل با جمهوری آذربایجان با توجه به
cache/resized/08b855b5cf3d55b393c6ead39b1adb1c.jpg
به گزارش وب سایت خبری- تحلیلی آذریها، یک نهاد حقوق بشر به عنوان دیدبان حقوق اقلیت ملی تالش ها در جمهوری باکو تاسیس شده است. تالش ها ملیتی تحت ستم در قلمرو رژیم
cache/resized/d84c1e5b898abdf792f4831b0635528a.jpg
جواد مهاجری رایزن اقتصادی ایران در باکو از افزایش گردش مالی بین باکو- تلاویو خبر داد. وی نوشت: گردش مالی تجارت بین باکو و اسرائیل برای ده ماه اول 1 میلیارد و
cache/resized/1258e8d06dab0341a08cb1d4e01cc8d4.jpg
با وجود رابطه متشنج بین ارمنستان و جمهوری باکو، روزنامه‌نگاران دو کشور در قالب یک برنامه دوجانبه از کشور همسایه بازدید کردند. آرتیوم یرکانیان، مجری مشهور شبکه
cache/resized/fa77510f3ebad61f7cf5d4ea3eb94bca.jpg
هم زمان با هفته وحدت و سالروز میلاد پیامبر اعظم (س) و البته بدون هیچ گونه اشاره رسمی به این مناسبت ، الله شکور پاشازاده ، رییس "اداره مسلمانان قفقاز" که متولی