اینکه در سالهای ۱۳۲۰ تا ۱۳۲۵ بر ایران چه گذشت امروز در پرتو دسترسی نسبی به آرشیو های دولتی شوروی و ایران و برخی کشورهابهتر از گذشته قابل داوری است.گرچه هنوز بسیاری از اسناد منتشر نشده اند..پس از شهریور ۱۳۲۰ و اشغال شمال ایران به دست آرتش سرخ و سپاه…
اینکه در سالهای ۱۳۲۰ تا ۱۳۲۵ بر ایران چه گذشت امروز در پرتو دسترسی نسبی به آرشیو های دولتی شوروی و ایران و برخی کشورهابهتر از گذشته قابل داوری است.گرچه هنوز بسیاری از اسناد منتشر نشده اند..پس از شهریور ۱۳۲۰ و اشغال شمال ایران به دست آرتش سرخ و سپاه…
یرواند آبراهامیان در تاریخ ایران مدرن مینویسد: شاهان قاجار از احساسات باستانی ایرانیان استفاده میکردند. نقالی [شاهنامه] را تشویق میکردند و حتی سلطنت را ادامه دودمان اسطوره ای «کیانی» خواندند. نام قهرمانان اثر فردوسی(کامران، بهمن، اردشیر و جهانگیر) را بر پسران میگذاشتند و نسبت خود را به «پارتیان باستان»…
ر دوران اشغال شمال ایران توسط ارتش سرخ شوروی و تاسیس دارو دسته ای به نام فرقه دموکرات پیشه وری، سازمانی به نام "اداره کل تبلیغات سیاسی" GUPP به وجود آمده بود که وظیفه اش تبلیغ و ترویج بلشویسم و نظام کمونیستی بود. این اداره در سراسر سرزمین های تحت…
یکصد سال پیش در چنین روزهایی شهر بادکوبه (باکو) توسط قوای عثمانی اشغال و به خاک و خون کشیده شد. نوری پاشا برادر انورپاشا با دستور دولت عثمانی سپاهی به نام اردوی اسلام قفقاز تشکیل داد و با ورود نیروهای آن به ماوراءقفقاز جمهور فدراتیو قفقاز جنوبی (متشکل از گرجستان،…
صد و اندی سال از انقلاب مشروطه میگذرد. درباره مشروطه و وقایع منتهی به نخستین انقلاب ایران در دوره مدرن بسیار گفته و نوشتهاند. از روزهای نخست واقعه تا همین امروز تاریخنگاری مشروطه همچنان ادامه دارد: از مورخان نخستین که با نگاهی از سر شگفتی و تحسین به مجاهدان و…
«کار، کار انگلیسی ها است.» جمله آشنایی است که برای روایت و تحلیل تاریخ ایران در 120 سال گذشته بارها استفاده شده است. حضور نیروهای خارجی مثل روسیه و انگلیس در آن حوالی تاریخی کار تحلیلگران را برای پیدا کردن متهم در دادگاه مشکلات ایران آسان میکند. اما سند قاطعی…
آگاهی ما از زندگی سیاسی خلیل ملکی، غالبا با جدایی او از حزب توده آغاز میشود؛ حزبی که از سال ۱۳۲۲ تا ۱۳۲۶ به مدت چهار سال عضو رسمیاش بود. این در حالی است که آگاهی ما اتفاقا از این دوره زندگی او کمتر از دیگر دورههاست؛ دورهای که شاید…
برخی از عشایر غرب آذربایجان که مدتها سر به شورش گذاشته و امنیت منطقه را به خطر انداخته بودند از حوالی سال 1284 خورشیدی به حملات خود شدت بخشیده و نواحی تحت سکونت خود را از سلطه قوای دولتی خارج ساختند. افزایش توان مالی و نظامی این اشرار ، همزمان…
حزب مساوات به رهبری رسولزاده و فتحعلی خان خویسکی پس از ائتلاف با حزب عدم مرکزیت ترک، موفق شد در 1918 یک دولت مستعجل به پایتختی گنجه تاسیس کند. عمر این جمهوری که فقط ظاهری از حکومت داشت، حدود یک سال بود و در دوره آشوب جنگ جهانی اول و…
با فروپاشی دولت عثمانی که مبنای آن بر حول محور ادامه خلافت عثمانی و گردآمدن کلیه مسلمانان در زیر لوای خلیفه واحد و جهاد با کفار و مسلمان کردن یا جزیه گرفتن از آنها به حیات خود ادامه داده بود سرزمینهای باقیمانده که عموماً در قلمرو آسیای صغیر یا آناتولی…